თარგმანი

Mikhail Goguadze
THE MEMORIAL

(this very translation was published in the World Poetry Anthology)

A rainbow quivers over the firmament after a downpour in the universe.
Bearing the birthmark of the Sun, the east beholds his visage in the mirror of the west...
Sarcophagi appear scattered by the avalanches of fervid centuries;
The prodigal son of matter, visiting the moon, eyes the Earthrise,
in the rise of a blue cage enclosing flapping birdmen.
* * *
Whenever the unseen rules the visible,
abhorrent atoms capable of lodging in the female womb,
hide with mankind forever
and cloud the blood escaped from the past.
The red river of a greater life struggles to carry this cargo from its source.
* * *
With integrals of wisdom and ignorance
humankind trudges the ridge of reflexes,
Who knows where this retracing of oft-circulated thoughts and judgements will lead us?
Intractable blood eternally tosses and turns in the men’s “communicating vessels”,
The tension between the land and sky confuses us from the beginning.
The sharp claws of heavy moments tear to pieces our consciousness.
* * * 
Supermen, mounted as lightning rods of evil,
Support the heavens to stop the boomerang of ignorance.
The trident of conscience pitches the chosen men to the altar,
The world is a lone tear that drops on their heart in the hubbub of the crowd.
Human mind, born from passion, becomes clouded.
Black and white angels conquer the space,
And the guillotined sun begins to flutter circumscribed by the Earth,
whose springtime blanches in the vase of the Moon.
* * *
Dear parents,
Through your bodies we have been cast ashore on a blue island in which the salt of tears
is precious as the only lodge of life.
Myriad ordeals of pain and joy shape our soul after conception.
Your childhood flourishes in us.
We hurry to love, doomed by love invoked in you.
The sun and the moon and a coffin harbour us.
The wholeness of the universe trembles in us.
We taste the sweetest and the bitterest fruits of its oblivion.
No one can cross the abyss of our souls
(A man covered the nakedness of the soul and body in the same breath).
Our existence is chained amidst sky and land, on the iron-bed of deaf Procrustes.
Our hearts keep beating obstinately, compelled by the rhythm of your hearts.
* * * 
It is only us seeing our eyes in the mirror of God from the shell of vision.
We view each other, and our fear, harboured in the silence of stars,
disappears.
We fill the emptiness of our life with each other,
Fragments of our souls follow the echoes sent from the planet.
* * * 
The multitude of mankind agitates the space,
(Although the countless treasure of matter is perpetual),
Birds surmise an invisible verge beyond the Earth
(the human mind rusts boundaries).
Self taught trees, unaware of their scion, entrust their seeds to the wind,
while we make a sacrifice for every moment of our happiness.
* * *
After the sunset, when the planet’s half-heart keeps beating in darkness
what lightens the hallway of our soul?
Our thoughts conceal themselves in the noisy shell of a nightly day
until the Sun opens the gates, crowing and purifying us with light
(The Sun is pure before she touches men and remains flawless ever after).
* * * 
Partitioning each other we came up too short for meeting in myriads. 
When we fail to see the land as the common stable of all,
bits and pieces of soil get called “motherland”.
* * *
When the limit of our life runs out and our eyelids are forcibly shut by existence,
our skull (a coffer full of enigmas)
that desired to understand the biography of stars
will be discharged swiftly.
We will dive wingless into the abyss of our origins,
while the vastness sunders us with its integral greed
and our skeleton, exhausted by the burden, is bricked up in dreams.
We, rebellious prisoners of matter, will expand from our narrow cell,
rejoicing in the open space
where all addresses are erased.
We, thoughtless, will find shelter into others’ thoughts and assert:
-       Adieu, Sun,
we are grateful for your guidance on the island of tears.
Our body is a dying candle at your golden wedding with the Earth.
It is the Earth that is our only memorial,
Raising heavenward with us,
since the fountainhead of our blood.

1981

მიხეილ გოგუაძე
მემორიალი
გადაიღო კოსმოსში წვიმამ. ზეცას გართხმული 
თრთის ცისარტყელა, მზისხალიანი აღმოსავლეთი 
დასავლეთის სარკეში ჭვრეტს 
საკუთარ სახეს... ვნებააშლილ საუკუნეთა 
ზვავს მოჰყოლიან 
გზააბნეული 
სარკოფაგები... მთვარის სტუმარი, მატერიის უძღები შვილი, გაოგნებული მისჩერებია 
მიწის ამოსვლას, რომლის ვეება 
ლურჯ გალიაში 
თავგანწირვით ფართხალებენ 
კაც-ფრინველები.
* * * როს უხილავი 
განმგებლობს ხილულს, მახინჯ ატომს ხელეწიფება 
დაიბუდოს 
მდედრის საშოში, კაცთა მოდგმას შეეხიზნოს, სამარადისოდ, ამღვრიოს სისხლი 
წარსულიდან გამოქცეული. დიდი სიცოცხლის 
წითელ მდინარეს, სათავიდან მოკიდებული, უფრო და უფრო უძნელდება 
ამ უმძიმესი ტვირთის 
ტარება.
* * * კაცთა მოდგმა _ ინტეგრალით სიბრძნისა 
და უგუნურების, გუმანით მისდევს 
რეფლექსთა პანდუსს, ნეტავ ვინ უწყის 
საით მიჰყვება 
მრავალათასჯერ მიმოქცეულ 
აზრებს და ფიქრებს. ურჩი სისხლი 
ადამიანთა ზიარჭურჭელში 
ნიადაგ ბორგავს, დასაბამიდან 
გონებას გვიმღვრევს 
უთანხმოება 
ცისა და მიწის. მძიმე წამების 
ბასრი ბრჭყალებით 
გვეფლითება ცნობიერება.
* * * რომ შეაკაონ 
ბუმერანგი უგუნურების, ცას შესწვდომიან 
(ზეკაცები) ბოროტების მეხამრიდები, სინდისის ბარჯი 
სამსხვერპლოზე მიათრევს 
რჩეულთ, ბრბოის ყაყანში 
ობოლი ცრემლი _ დედამიწა ეცემათ გულზე. გრძნობის ნაშობი 
ამღვრეულა გონება კაცთა. შავი 
და თეთრი ანგელოზები 
ახშობენ სივრცეს, დედამიწით მოხაზულ წრეში 
მზე ფართხალებს თავწაწყვეტილი. მთვარის ლარნაკში 
დედამიწის გაზაფხული გაფითრებულა.
* * * მშობელნო ჩვენნო, თქვენს მთრთოლვარე 
სხეულში გავლით 
იმ ლურჯ კუნძულზე 
გამოვირიყეთ, რომლისთვისაც ცრემლის მარილი 
უძვირფასესი სამკაულია 
(ერთადერთი სავანეა 
სიცოცხლის იგი). ჩასახვიდან 
ათას ტკბილ-მწარით 
შენდება სული. ჩვენში ჰყვავის 
თქვენი ბავშვობა. თქვენში აღვლენილ 
სიყვარულით სიკვდილმისჯილნი 
სიყვარულისკენ მივეშურებით. ჩვენში ჩასახლდა 
მზე, ვარდი, კუბო, ჩვენში ცახცახებს 
მთელი სამყარო. ხან უტკბილეს 
და ხან მწარე ნაყოფს 
გვაგემებს 
მისი იდუმალება, ვერვინ გადუვლის 
ჩვენ სულის უფსკრულს 
(ადამიანმა ხორცისა 
და სულის სიშიშვლე 
ერთად შემოსა). ცა-მიწას შორის 
ყრუ პროკრუსტეს სარეცელზე 
მიჯაჭვულა ჩვენი არსობა, ჩვენი გულები, ჩასახვის დღიდან 
თქვენი გულის რიტმს 
აყოლილნი, განაგრძობენ ჯიუტად ფეთქვას.
* * * თვალსაწიერის ნაჭუჭში მყოფნი 
ღვთის სარკეში, სულდგმულთა შორის, მხოლოდ ჩვენ ვხედავთ 
საკუთარ თვალებს, ერთურთს შემყურე 
ვარსკვლავთ დუმილში 
ჩაბუდებულ 
შიშს გვიქარვებს კაცობრიობა, ერთურთით ვავსებთ ამქვეყნიურ 
სიცარიელეს, დედამიწიდან გასულ ექოებს 
თან მიჰყვებათ 
სულის ნაწილი.
* * * ძეხორციელთა თვალთასიმრავლე 
მოსვენებას უკარგავს სივრცეს 
(თუმც ვერას ვაკლებთ, ვერას ვუმატებთ 
მატერიის ურიცხვ საგანძურს), ფრინველები გუმანით გრძნობენ 
მიწის მიღმა 
უხილავ ზღუდეს 
(კაცის გონება 
სამანებს 
ჟანგავს), თვითნასწავლი ხე 
ქარს მიანდობს 
თვის გამრავლებას, გემო არ იცის 
საკუთარ შვილის, ჩვენ კი 
მსხვერპლს ვწირავთ ყოველ 
სიხარულს.
* * * მზე როცა გვტოვებს 
და 
დედამიწის ნახევარგული 
წყვდიადში 
ფეთქავს, რა ანათებს 
ჩვენს სულის დარბაზს? სანამ 
ყივილით გააღებს ჭიშკარს 
და კვლავ დაგვხედავს 
სიბნელისაგან სინათლით გაგვბანს 
(იგი წმინდაა 
როს შეგვეხება 
და ისევ წმინდა 
განაგრძობს 
სრბოლას), ჩვენი ფიქრები 
ღამისეული 
დღის ხმაურიან ნიჟარაში 
შეიყუჟება.
* * * მირიადებში 
სახილველად 
რა ცოტანი 
ვერგეთ ურთიერთს. როს ვერ აღვიქვამთ 
მიწიერთა საერთო 
სადგომს, უმცირეს ალაგს 
სამშობლოს ვარქმევთ.
* * * როს იწურება 
რეგლამენტი ჩვენი 
სიცოცხლის, ყოფიერება მძიმედ გვაწვება 
ქუთუთოებზე, გვიხუჭავს თვალებს, თავის ქალა _ იდუმალებით სავსე ყულაბა, რომელსაც სურდა გამოეცნო 
ვარსკვლავების 
ბიოგრაფია, მყისიერად განიძარცვება. ჩვენი საწყისის 
უხილავ უფსკრულს 
უფრთოდ ვეშვებით, უსაზღვროება 
მთელი სიხარბით 
დაგვინაწილებს, ჩონჩხი _ ტვირთისგან გადაქანცული, სიზმარეულში ჩაიკირება. ურჩი ტყვეები მატერიისა 
ვიწრო საკნიდან 
ღია სივრცეს განვეფინებით, სადაც წაშლილა 
ყოველგვარი მისამართები. ფიქრთგანძარცულნი 
სხვათა ფიქრებში 
დავიდებთ ბინას. მხოლოდღა გვეთქმის: 
_ მშვიდობით, მზეო, მადლობელი ვართ 
ცრემლის კუნძულზე 
მეგზურობისთვის, შენი 
და მიწის 
ოქროს ქორწილში 
ჩამოღვენთილი სანთელია 
დაშრეტილი 
ჩვენი სხეული. მხოლოდ და მხოლოდ 
დედამიწაა 
ჩვენი ხსოვნის 
მემორიალი, რომელიც 
სისხლის დასაბამიდან 
ჩვენთან ერთად 
ზეციერდება.